ភ្នំពេញ៖ ក្នុងរបត់ថ្មីមួយដែលបង្ហាញពីមហិច្ឆតាសេដ្ឋកិច្ចរបស់កម្ពុជា វេទិកាពន្ធដារឆ្នាំ២០២៦ បានក្លាយជាវេទិកាយុទ្ធសាស្ត្រដ៏សំខាន់មួយក្នុងការបង្ហាញពីការផ្លាស់ប្តូរពី "ឧស្សាហកម្មអតិពលកម្ម" ទៅជា "ឧស្សាហកម្មជំនាញ និងបច្ចេកវិទ្យា"។

ក្រោមប្រធានបទ «ការលើកកម្ពស់អនុលោមភាពសារពើពន្ធសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា» ថ្នាក់ដឹកនាំកម្ពុជាបានបញ្ជូនសារយ៉ាងច្បាស់ទៅកាន់វិនិយោគិនពិភពលោកអំពី "ភាពទាក់ទាញ និងភាពច្បាស់លាស់" នៃបរិយាកាសធុរកិច្ចនៅកម្ពុជា។

ច្បាប់វិនិយោគ ២០២១៖ មេដែកស្រូបទាញទុនក្រៅស្រុក

លោក ជា វុទ្ធី អគ្គលេខាធិការគណៈកម្មាធិការវិនិយោគកម្ពុជា (CDC) បានគូសបញ្ជាក់ថា កំណើនវិនិយោគយ៉ាងគំហុកក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ មិនមែនជារឿងចៃដន្យនោះទេ ប៉ុន្តែជាលទ្ធផលផ្ទាល់នៃ ច្បាប់ស្តីពីវិនិយោគឆ្នាំ២០២១។ ច្បាប់នេះត្រូវបានគេមើលឃើញថាមាន "ភាពបើកចំហបំផុត" ក្នុងតំបន់អាស៊ាន ដោយផ្តល់នូវការលើកទឹកចិត្តពន្ធដារយ៉ាងទូលំទូលាយ និងការការពារវិនិយោគិនយ៉ាងរឹងមាំ។

ការលេចរូបរាងនៃ "ចង្កោមឧស្សាហកម្មទំនើប"

អ្វីដែលគួរឱ្យកត់សម្គាល់បំផុតនៅក្នុងវេទិកានេះ គឺការបង្ហាញពីការផ្លាស់ប្តូររចនាសម្ព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា ដែលលែងពឹងផ្អែកតែលើវិស័យកាត់ដេរតែមួយមុខ។ កម្ពុជាកំពុងក្លាយជាមជ្ឈមណ្ឌលថ្មីសម្រាប់៖

ឧស្សាហកម្មយានយន្ត និងគ្រឿងបន្លាស់៖ ការកើនឡើងនៃរោងចក្រផ្គុំដំឡើងរថយន្ត និងផលិតសំបកកង់ (ដែលបច្ចុប្បន្នកម្ពុជាមានរោងចក្រសំបកកង់ធំៗកម្រិតពិភពលោកកំពុងដំណើរការ)។

ខ្សែច្រវាក់តម្លៃស្ស្វាយចន្ទី៖ ក្នុងនាមជាប្រទេសផលិតស្វាយចន្ទីឆៅឈានមុខគេមួយលើលោក កម្ពុជាកំពុងជំរុញការកែច្នៃក្នុងស្រុកដើម្បីបង្កើនតម្លៃបន្ថែម (Value-added) ជាជាងការនាំចេញវត្ថុធាតុដើម។

ឧស្សាហកម្មឈើដាំ និងគ្រឿងសង្ហារិម៖ ការទាញយកសក្តានុពលពីឈើដាំ ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់រោងចក្រផលិតបន្ទះក្តារវ៉ែនី និងគ្រឿងសង្ហារិមសម្រាប់នាំចេញទៅទីផ្សារអន្តរជាតិ។

តម្លាភាពពន្ធដារ៖ គន្លឹះនៃភាពប្រកួតប្រជែង

ថ្លែងក្នុងពិធីបើកវេទិកាដែលអមដោយវត្តមានរបស់ លោក អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ខ្លឹមសារសំខាន់បានសង្កត់ធ្ងន់ថា "អនុលោមភាពសារពើពន្ធ" មិនមែនជាបន្ទុកសម្រាប់ធុរកិច្ចនោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជា "អាវក្រោះ" សម្រាប់ការពារការប្រកួតប្រជែងដោយស្មើភាព និងជាមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃសេដ្ឋកិច្ចជាតិដែលរឹងមាំ។

បញ្ហាប្រឈម និងដំណោះស្រាយ (The Reality Check)

ទោះបីជាមានកំណើនគួរឱ្យកត់សម្គាល់ កម្ពុជាក៏មិនមើលរំលងនូវបញ្ហាប្រឈមរបស់វិនិយោគិនដែរ។ លោក ជា វុទ្ធី បានសង្កត់ធ្ងន់ថា រាជរដ្ឋាភិបាលកំពុងផ្តោតលើ៖

ការថែទាំវិនិយោគ (Aftercare Service): ធានាថាវិនិយោគិនដែលមកដល់ហើយ ទទួលបានការសម្របសម្រួល និងដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមទាន់ពេលវេលា។

ការបង្កើនទំនុកចិត្ត៖ តាមរយៈការធ្វើឱ្យបរិយាកាសវិនិយោគកាន់តែមាន "ភាពព្យាករណ៍បាន" (Predictability)។

គួររម្លឹកផងដែរថា តាមរបាយការណ៍របស់ CDC ក្នុងឆ្នាំ២០២៤ និង ២០២៥ កន្លងទៅ កម្ពុជាបានទាក់ទាញទុនវិនិយោគរាប់ពាន់លានដុល្លារ ជាពិសេសក្នុងវិស័យបច្ចេកវិទ្យា និងថាមពលបៃតង។

ការនាំចេញកង់ និងគ្រឿងបន្លាស់កង់របស់កម្ពុជា ធ្លាប់បានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ១ ក្នុងសហភាពអឺរ៉ុប ដែលបង្ហាញពីសមត្ថភាពចង្វាក់ផលិតកម្មកម្រិតខ្ពស់។

គូសបញ្ជាក់ថា វេទិកាពន្ធដារកម្ពុជា ២០២៦ មិនត្រឹមតែជាការជួបជុំពិភាក្សាអំពីតួលេខពន្ធប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជាការប្រកាសក្តែងៗថា "កម្ពុជាបានត្រៀមខ្លួនរួចរាល់សម្រាប់ឧស្សាហកម្មកម្រិតខ្ពស់ និងការវិនិយោគដែលមានចីរភាព" នៅលើឆាកអន្តរជាតិ៕

ដោយ៖ មឿន ឌីណា (Moeun Dyna)